Derbinin Ardındaki Tarihi Rekabet

Fenerbahçe ile Beşiktaş arasındaki ezeli rekabette en farklı galibiyetler yedişer golle alındı. Beşiktaş, sarı-lacivertli rakibini 23 Mart 1941'deki özel karşılaşmada 7-1 mağlup ederken, Fenerbahçe ise 6 Aralık 1958'deki özel maçta siyah-beyazlıları 7-0 yendi. Ligde ise iki takımın en farklı galibiyetleri 3-0'lık skorlarla gerçekleşti; Beşiktaş 6 Ocak 1990'da, Fenerbahçe ise 7 Mart 1976 ve 7 Ekim 2012'de bu sonuçlara ulaştı.

Rekabette en gollü maç, 11 Ağustos 1974'te İnönü Stadı'nda oynanan TSYD Kupası karşılaşması oldu. Beşiktaş'ın 5-4 kazandığı maçta fileler 9 kez havalandı ve bu, 100 yılı aşkın rekabette bir maçta atılan en fazla gol olarak tarihe geçti. Ayrıca 19 Mayıs 1955'teki Atatürk Kupası maçı 4-4, 1 Temmuz 1960'taki Cemal Gürsel Kupası maçı ise Fenerbahçe'nin 6-2'lik üstünlüğüyle sonuçlandı.

Derbilerde en çok gol atan oyuncu unvanı, Beşiktaş'ın efsane kaptanı Hakkı Yeten'e ait. 'Baba' lakaplı Yeten, Fenerbahçe'ye karşı 58 maçta 32 gol kaydetti. Fenerbahçe cephesinde ise bu alanda ilk sırada 19 golle Cemil Turan yer alıyor. En çok forma giyen oyuncu ise 64 maçla Beşiktaşlı Rıza Çalımbay olurken, onu 61 maçla Şeref Görkey, 59'ar maçla Ulvi Güveneroğlu ve Müjdat Yetkiner takip etti.

Rekabette en erken gol, 10 Mart 1996'da İnönü Stadı'nda oynanan lig maçında Fenerbahçeli Bolic'ten geldi. Karşılaşmanın 21. saniyesinde fileleri havalandıran Bolic, takımının 2-1 kazandığı maçta tarihe geçti. Beşiktaş'ta ise 'Şifo' lakaplı Mehmet Özdilek, 1991'de Kadıköy'deki 2-2'lik maçta 37. saniyede gol atarak benzer bir başarıya imza attı. Bir maçta en çok gol atan oyuncu ise 18 Haziran 1926'daki özel maçta Fenerbahçe'nin 4-1 kazandığı karşılaşmada tüm golleri atan Zeki Rıza Sporel oldu.

İki takım arasındaki ilk maç 1924 yılının kasım ayında oynandı. Rekabette iki formayı da giyen oyunculardan Şenol Birol, Ali Kemal Denizci, Tayfur Havutcu, Mert Nobre, Tümer Metin, Mamadou Niang ve Gökhan Gönül, derbilerde her iki takım adına da gol atma başarısı gösterdi. Kendi kalesine gol atan oyuncular arasında Beşiktaş'tan Mehmet Ekşi, Recep Çetin, Ulvi Güveneroğlu, Ertuğrul Sağlam, Necip Uysal, Egemen Korkmaz, Dusko Tosic ve Marcelo Guedes; Fenerbahçe'den ise Nejat Barut, Piotr Soczynski, Saffet Akbaş, Dirk Kuyt ve Simon Kjaer yer aldı.

Profesyonel lig tarihindeki ilk derbi 18 Mart 1959'da oynanırken, ilk gece maçı 12 Haziran 1960'ta Ankara 19 Mayıs Stadı'nda yapıldı ve Fenerbahçe 1-0 kazandı. Beşiktaş, Fenerbahçe karşısında üst üste 17 maç kazanamayarak taraftarlarına uzun süre galibiyet hasreti yaşatırken, Fenerbahçe de çeşitli dönemlerde 3 kez 12 maç üst üste kazanamadı. Öte yandan Beşiktaş 7, Fenerbahçe ise 6 maç üst üste kazanarak rakiplerine üstünlük kurdu.

Rekabette üç karşılaşma hükmen sonuçlandı. 4 Mayıs 1983'teki Türkiye Kupası çeyrek final ilk maçında Beşiktaşlı Mehmet Ekşi'nin çift sarı kartla oynaması nedeniyle Fenerbahçe 3-0 hükmen galip ilan edildi. 16 Eylül 2000'deki lig maçında ise Fenerbahçe'nin 5+1 kuralını ihlal etmesi sonucu Beşiktaş 3-0 hükmen kazandı. 2017-2018 sezonundaki Ziraat Türkiye Kupası yarı final rövanşında ise saha olayları nedeniyle maç tatil edildi; TFF'nin kararıyla seyircisiz oynanması gereken maçta Beşiktaş sahaya çıkmayınca Fenerbahçe 3-0 hükmen galip sayıldı.

16 Kasım 1991'deki maç, uzun yıllar süren bir tartışmanın fitilini ateşledi. Fenerbahçe Stadı'nda 2-2 biten maçın 87. dakikasında Beşiktaşlı Mehmet Özdilek'in golünde topun çizgiyi geçip geçmediği tartışma konusu oldu. Hakem Ahmet Çakar'ın gol kararı sonrası itirazlar sonuçsuz kaldı. 17 yıl sonra yayıncı kuruluşun programında 'piero' adlı aygıtla yapılan ölçümde topun 4 santimetre çizgiyi geçtiği tespit edilerek tartışmalara son nokta konuldu.